(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

॥ శ్రీః ॥
8.15. అధ్యాయః 015
Mahabharata - Karna Parva - Chapter Topics
కర్ణనకులయోర్యుద్ధం॥ 1 ॥ కర్ణేన నకులస్య పరాభావనపూర్వకం సోపహాసమధిక్షేపః॥ 2 ॥
Mahabharata - Karna Parva - Chapter Text

సంజయ ఉవాచ। 8-15-0x(4863)(55572)
నకులం రభసం యుద్ధే ద్రావయంతం వరూథినీం।
కర్ణో వైకర్తనో రాజన్వారయామాస వై రుషా॥ 8-15-1(55573)
నకులస్తు తతః కర్ణం ప్రహసన్నిదమబ్రవీత్॥
చిరస్య బత దృష్టోఽహం దైవతైః సౌంయచక్షుషా। 8-15-2(55574)
యస్య మే త్వం రణే పాప చక్షుర్విషయమాగతః॥
త్వం హి మూలమనర్థానాం వైరస్య కలహస్య చ। 8-15-3(55575)
త్వద్దోషాత్కురవః క్షీణాః సమాసాద్య పరస్పరం।
త్వామద్య సమరే హత్వా కృతకృత్యోఽస్మి విజ్వరః॥ 8-15-4(55576)
ఏవముక్తః ప్రత్యువాచ నకులం సూతనందనః।
సదృశం రాజపుత్రస్య ధన్వినశ్చ విశేషతః॥ 8-15-5(55577)
ప్రహరస్వ చ మే వీర పశ్యామస్తవ పౌరుషం।
కర్మ కృత్వా రమే శూర తతః కత్థితుమర్హసి॥ 8-15-6(55578)
అనుక్త్వా సమరే తాత శూరా యుధ్యంతి శక్తితః।
ప్రయుధ్యస్వ మయా శక్త్యా హనిష్యే దర్పమేవ తే॥ 8-15-7(55579)
ఇత్యుక్త్వా ప్రాహరత్తూర్ణం పాండుపుత్రాయ సూతజః।
వివ్యాధ చైనం సమరే త్రిసప్తత్యా శిలీముఖైః॥ 8-15-8(55580)
నకులస్తు తతో విద్వః సూతపుత్రేణ భారత।
అశీత్యాఽఽశీవిషప్రఖ్యైః సూతపుత్రమవిధ్యత॥ 8-15-9(55581)
తస్య కర్ణో ధనుశ్ఛిత్త్వా స్వర్ణపుంఖైః శిలాశితైః।
త్రింశతా పరమేష్వాసః శరైః పాండవమర్దయత్॥ 8-15-10(55582)
తే తస్య కవచం భిత్త్వా పపుః శోణితమాహవే।
ఆశీవిషా యథా నాగా భిత్త్వా గాం సలిలం పపుః॥ 8-15-11(55583)
అథాన్యద్వనురాదాయ హేమపృష్ఠం దురాసదం।
కర్ణం వివ్యాధ సప్తత్యా సారథించ త్రిభిః శరైః॥ 8-15-12(55584)
తతః క్రుద్ధో మహారాజ నకులః పరవీహా।
క్షురప్రేణ సుతీక్ష్ణేన కర్ణస్య ధనురాచ్ఛినత్॥ 8-15-13(55585)
అథైనం ఛిన్నధన్వానం సాయకానాం శతైస్త్రిభిః।
ఆజఘ్నే ప్రహసన్వీరః సర్వలోకమహారథం॥ 8-15-14(55586)
కర్ణమభ్యర్దితం దృష్ట్వా పాండుపుత్రేణ మారిష।
విస్మయం పరమం జగ్ముర్ఋషయః సహ దైవతైః॥ 8-15-15(55587)
అథాన్యద్వనురాదాయ కర్ణో వైకర్తనస్తదా।
నకులం పంఛభిర్బాణైర్జత్రుదేశే సమార్పయత్॥ 8-15-16(55588)
ఉరస్థైరథ తైర్బాణైర్మాద్రీపుత్రో వ్యరోచత।
స్వరశ్మిభిరివాదిత్యో భువనే విసృజన్ప్రభాం॥ 8-15-17(55589)
నకులస్తు తతః కర్ణం విద్వ్వా సప్తభిరాశుగైః।
అథాస్య ధనుషః కోటిం పునశ్చిచ్ఛేద మారిష॥ 8-15-18(55590)
సోఽన్యత్కార్ముకమాదాయ సమరే వేగవత్తరం।
నకులస్య తతో బైణైః సమంతాచ్ఛాదయద్దిశః॥ 8-15-19(55591)
సంఛాద్యమానః సహసా కర్ణచాప్యుతైః సరైః।
చిచ్ఛేద స శరాంస్తూర్ణం శరైరేవ మహారథః॥ 8-15-20(55592)
తతో బాణమయం జాలం వితతం వ్యోంన్యదృశ్యత।
ఖద్యోతానామివ వ్రాతైః సంపతద్భిర్యథా నభః॥ 8-15-21(55593)
తైర్విముక్తైః శరశతైశ్ఛాదితం గగనం తదా।
శలభానాం యథా వ్రాతైస్తద్వదాసీద్విశాంపతే॥ 8-15-22(55594)
తే శరా హేమవికృతాః సంపంతౌ ముహుర్ముహుః।
శ్రేణీకృతా వ్యకాశాంత క్రౌంచాః శ్రేణీకృతా ఇవ॥ 8-15-23(55595)
బాణజాలవృతే వ్యోంని చ్ఛాదితే చ దివాకరే।
న స్మ సంపతతే భూతం కించిదప్యంతరిక్షగం॥ 8-15-24(55596)
నిరుద్వే తత్ర మార్గే చ శరసంఘైః సమంతతః।
వ్యరోచేతాం మహాత్మానౌ కాలసూర్యావివోదితౌ॥ 8-15-25(55597)
కర్ణచాపచ్యుతైర్బాణైర్వధ్యమానాస్తు సోమకాః।
అవాలీయంత రాజేంద్ర వేదనార్తా భూశార్దితాః॥ 8-15-26(55598)
నకులస్య తథా బాణైర్హన్యమానా చమూస్తవ।
వ్యశీర్యత దిశో రాజన్వాతనున్నా ఇవాంబుదాః॥ 8-15-27(55599)
తే సేనే హన్యమానే తు తాభ్యాం దివ్యైర్మహాశరైః।
శరపాతమపాక్రంయ తస్థతుః ప్రేక్షికే తదా॥ 8-15-28(55600)
ప్రోత్సారితజనే తస్మిన్కర్ణపాండవయోః శరైః।
అవిధ్యేతాం మహాత్మానావన్యోన్యం శరవృష్టిభిః॥ 8-15-29(55601)
విదర్శయంతౌ దివ్యాని శస్త్రాణి రణమూర్ధని।
ఛాదయంతౌ చ సహసా పరస్పరవధైషిణౌ॥ 8-15-30(55602)
నకులేన శరా ముక్తా కంకబర్హిణవాససః।
సూతపుత్రమవచ్ఛాద్య వ్యతిష్ఠంత యథాఽంబరే॥ 8-15-31(55603)
తథైవ సూతపుత్రేణ ప్రేషితాః పరమాహవే।
పాండుపుత్రమవచ్ఛాద్య వ్యతిష్ఠంతాంబరే శరాః॥ 8-15-32(55604)
శరవేశ్మప్రవిష్టౌ తౌ దదృశాతే న కైశ్చన।
సూర్యాచంద్రమసౌ రాజంఛాద్యమానౌ ఘనైరివ॥ 8-15-33(55605)
తతః క్రుద్ధో రణే కర్ణః కృత్వా ఘోరతరం వపుః।
పాండవం ఛాదయామాస సమంతాచ్ఛరవృష్టిభిః॥ 8-15-34(55606)
సోఽతిచ్ఛన్నో మహారాజ సూతపుత్రేణ పాండవః।
న చకార వ్యథాం రాజన్భాస్కరో జలదైర్యథా॥ 8-15-35(55607)
తతః ప్రహస్యాధిరథిః శరజాలాని మారిష।
ప్రేషయామాస సమరే శతశోఽథ సహస్రశః॥ 8-15-36(55608)
ఏకచ్ఛాయమభూత్సర్వం తస్య బాణైర్మహాత్మనః॥
అభ్రచ్ఛాయేవ సంజజ్ఞే సంపతద్భిః శరోత్తమైః॥ 8-15-37(55609)
తతః కర్ణో మహారాజ ధనుశ్ఛిత్త్వా మహాత్మనః।
సారథిం పాతయామాస రథనీడాద్వసన్నివ॥ 8-15-38(55610)
తతోఽశ్వాంశ్ఛతురశ్చాస్య చతుర్భిర్నిశితైః శరైః।
యమస్య భవనం తూర్ణం ప్రేషయామాస భారత॥ 8-15-39(55611)
అథాస్య తం రథం దివ్యం తిలశో వ్యధమచ్ఛరైః।
పతాకాం చక్రరక్షాంశ్చ గదాం ఖంగం చ మారిష॥ 8-15-40(55612)
శతచంద్రం చ తచ్చర్మ సర్వాపకరణాని చ।
`సువర్ణవికృతం తచ్చ ధనుః శరమాహవే'॥ 8-15-41(55613)
హతాశ్వో విరథశ్చైవ వివర్మా చ విశాంపతే।
అవతీర్య రథాత్తూర్ణం పరిఘం గృహ్య ధిష్ఠితః॥ 8-15-42(55614)
తముద్యతం మహారఘోరం పరిఘం తస్య సూతజః।
వ్యహనత్సాయకై రాజన్సుతీక్ష్ణైర్భారసాధనైః॥ 8-15-43(55615)
వ్యాయుధం చైనమాలక్ష్య శరైః సన్నతపర్వభిః।
ఆర్పయద్బహుభిః కర్ణో న చైనం సమపీడయత్॥ 8-15-44(55616)
స హన్యమానః సమరే కృతాస్త్రేణ బలీయసా।
ప్రాద్రవత్సహసా రాజన్నకులో వ్యాకులేంద్రియః॥ 8-15-45(55617)
తమభిద్రుత్య రాధేయః ప్రహసన్వై పునఃపునః।
సజ్యమస్య ధనుః కంఠే వ్యవాసృజత భారత॥ 8-15-46(55618)
తతః స శుశుభే రాజన్కంఠాసక్తమహాధనుః।
పరివేషమనుప్రాప్తో యథా స్యాద్వ్యోంని చంద్రమాః॥ 8-15-47(55619)
యథైవ చాసితో మేఘః శక్రచాపేన శోభితః।
`అశోభత మహారాజ పాండుపుత్రస్తథా రణే'॥ 8-15-48(55620)
తమబ్రవీత్తతః కర్ణో వ్యర్థం వ్యాహృతవానసి।
వదేదానీం పునర్హృష్టో వధ్యమానః పునఃపునః॥ 8-15-49(55621)
మా యోత్సీః కురుభిః సార్ధం బలవద్భిశ్చ పాండవ।
సదృశైస్తాత యుధ్యస్వ వ్రీడాం మా కురు పాండవ॥ 8-15-50(55622)
గృహం వా గచ్ఛ మాద్రేయ యత్ర వా కృష్ణఫల్గునౌ।
ఏవముక్త్వా మహారాజ విససర్జ స తం తదా॥ 8-15-51(55623)
వధప్రాప్తం తు తం శూరో నాహనద్వర్మవిత్తదా।
స్మృత్వా కుంత్యా వచో రాజంస్తత ఏనం వ్యసర్జయత్॥ 8-15-52(55624)
విసృష్టః పాండవో రాజన్సూతపుత్రేణ ధన్వినా।
వ్రీడన్నివ జగామాథ యుధిష్ఠిరరథం ప్రతి॥ 8-15-53(55625)
ఆరురోహ రథం చాపి సూతపుత్రప్రతాపితః।
నిఃశ్వసందుఃఖసంతప్తః కుంభక్షిప్త ఇవోరగః॥ 8-15-54(55626)
తం విజిత్యాథ కర్ణోఽపి పాంచాలాంస్త్వరితో యయౌ।
రథేనాతిపతాకేన చంద్రవర్ణహయేన చ॥ 8-15-55(55627)
తత్రాక్రందో మహానాసీత్పాండవానాం విశాంపతే।
దృష్ట్వా సేనాపతిం యాంతం పాంచాలానాం రథవ్రజాన్॥ 8-15-56(55628)
తత్రాకరోన్మహారాజ కదనం సూతనందనః।
మధ్యం ప్రాప్తే దినకరే చక్రవద్విచరన్ప్రభుః॥ 8-15-57(55629)
భగ్నచక్రై రథైః కైశ్చిచ్ఛిన్నధ్యవజపతాకిభిః।
హతాశ్వైర్హతసూతైశ్చ భగ్నాక్షైశ్చైవ మారిష।
హియమాణానపశ్యామ పాంచాలానాం రథవ్రజాన్॥ 8-15-58(55630)
తత్రతత్ర చ సంభ్రాంతా విచేరురథ కుంజరాః।
దావాగ్న్యభిపరీతాంగా యథైవ స్యుర్మహావనే॥ 8-15-59(55631)
భిన్నకుంభాః సరుధిరాశ్ఛిన్నహస్తాశ్చ వారణాః।
ఛిన్నగాత్రావరాశ్చైవ చ్ఛిన్నవాలధయోఽపరే।
ఛిన్నాభ్రాణీవ సంపేతుర్హన్యమానా మహాత్మనా॥ 8-15-60(55632)
అపరే త్రాసితా నాగా నారాచశరతోమరైః।
తమేవాభిముఖం జగ్ముః శలభా ఇవ పావకం॥ 8-15-61(55633)
అపరే నిష్టనంతశ్చ వ్యదృశ్యంత మహాద్విపాః।
క్షరంతః శోణితం గాత్రైర్నగా ఇవ జలస్రవాః॥ 8-15-62(55634)
ఉరశ్ఛదైర్వియుక్తాంశ్చ వాలబంధైశ్చ వాజినః।
రాజతైశ్చ తథా కాంస్యైః సౌవర్ణైశ్చైవ భూషణైః॥ 8-15-63(55635)
హీనాంశ్చాభరణైశ్చైవ ఖలీనైశ్చ వివర్జితాన్।
చామరైశ్చ కుథాభిశ్చ తూణీరైః పతితైరపి॥ 8-15-64(55636)
నిహతైః సాదిభిశ్చైవ శూరైరాహవశోభితైః।
అపశ్యామ రణే తత్ర భ్రాంయమాణాన్హయోత్తమాన్॥ 8-15-65(55637)
ప్రాసైః ఖంగైశ్చ రహితానృష్టిభిశ్చాపి భారత।
హయసాదీనపశ్యామ కంచుకోష్ణీషధారిణః॥ 8-15-66(55638)
నిహతాన్వధ్యమానాంశ్చ వేపమానాంశ్చ భారత।
నాగాంగావయవైర్హీనాంస్తత్రతత్రైవ భారత॥ 8-15-67(55639)
రథాన్హేమపరిష్కారాన్సంయుక్తాంజవనైర్హయైః।
భ్రాంయమాణానపశ్యామ హతేషు రథిషు ద్రుతం॥ 8-15-68(55640)
భగ్నాక్షకూబరాన్కాంశ్చిద్భగ్నచక్రాంశ్చ భారత।
విపతాకధ్వజాంశ్చాన్యాంఛిన్నేషాదండబంధురాన్॥ 8-15-69(55641)
విహీనాన్రథినస్తత్ర ధావమానాంస్తతస్తతః।
సూతపుత్రశరైస్తీక్ష్ణైర్హన్యమానాన్విశాంపతే॥ 8-15-70(55642)
విశస్త్రాంశ్చ తథైవాన్యాన్సశస్త్రాంశ్చ హతాన్బహూన్।
తారకాజాలసంఛన్నాన్వరఘంటావిశోభితాన్॥ 8-15-71(55643)
నానావర్ణవిచిత్రాభిః పతాకాభిరలంకృతాన్।
వారమఆననుపశ్యామ ధావమానాన్సమంతతః॥ 8-15-72(55644)
శిరాంసి బాహూనూరూంశ్చ చ్ఛిన్నానన్యాంస్తథైవ చ।
కర్ణచాపచ్యుతైర్బాణైరపశ్యామ సమంతతః॥ 8-15-73(55645)
మహాన్వ్యతికరో రౌద్రో యోధానామన్వపద్యత।
కర్ణసాయకనున్నానాం యుధ్యతాం చ శితైః శరైః॥ 8-15-74(55646)
తే వధ్యమానాః సమరే సూతపుత్రేణ సృంజయాః।
తమేవాభిముఖం యాంతి పతంగా ఇవ పావకం॥ 8-15-75(55647)
తం దహంతమనీకాని తత్రతత్ర మహారథం।
క్షత్రియా వర్జయామాసుర్యుగాంతాగ్నిమివోల్బణం॥ 8-15-76(55648)
హతశేషాస్తు యే వీరాః పాంచాలానాం మహారథాః।
తాన్ప్రభగ్రాందుతాన్వీరః పృష్ఠో వికిర·ంఛరైః।
అభ్యధావత తేజస్వీ విశీర్ణవచనధ్వజాన్॥ 8-15-77(55649)
తాపయామాస తాన్బాణైః సూతపుత్రో మహాబలః।
మధ్యందినమనుప్రాప్తో భూతానీవ తమోనుదః॥ ॥ 8-15-78(55650)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే కర్ణపర్వణి షోడశదివసయుద్ధే పంచదశోఽధ్యాయః॥ 15 ॥

Mahabharata - Karna Parva - Chapter Footnotes
8-15-1 రభసం రణోత్సుకం॥
8-15-11 ఆశీవిషా యథా రాజన్భిత్త్వా గాం సలిలం భృశం।
ఇతి క.ఖ.ట.పాఠః॥
8-15-25 బాలసూర్యావివోదితౌ ఇతి ఖ.పాఠః॥
8-15-37 ఏకబాణమభూత్సర్వం ఇతి క.ట.పాఠః॥
8-15-58 ంరియమాణాన్పశ్యామ ఇతి క.ఖ.ట.పాఠః॥
8-15-67 నాగాంగావయవైరిత్యర్ధం ఝ.పుస్తకఏవ దృశ్యతే॥
8-15-15 పంచదశోఽధ్యాయః॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.